Kaza oldu. Kimi arayacaksın?

Dört senaryo, dört adres

Tabloda görünmeyen bir ayrıntı var: kusur oranı çoğu zaman kaza anında kesin değildir. Tutanak düzenlenir, dosya açılır, değerlendirme sonra yapılır. Bu yüzden bildirimi kusur netleşsin diye ertelemek yanlış.

Bir yanlış anlamayı da baştan düzeltelim: bildirim yapacağın yeri belirleyen şey kimin kusurlu olduğu değil, kimin zararını talep ettiğin. Kendi aracının hasarı için kaskona, karşı tarafın zararı için kendi trafik poliçene, senin zararın için karşı tarafın trafik poliçesine gidilir. Kusur, bu adreslerden hangisinin açık olduğunu belirliyor.

Kusursuzsan: iki yol, iki bedel

Kaskonu kullandıysan iş orada bitmiyor: şirketin ödediği parayı kusurlu taraftan tahsil etme hakkı var. Tahsilat tamamlandığında birçok şirket hasarsızlık indirimini iade ediyor — ama kendiliğinden değil, sorman gerekiyor. Ayrıntısı hasarsızlık yazısında.

Seçimi yaparken üçüncü bir ölçüt daha var: zaman. Kendi kaskonda anlaşmalı servis ağı ve hazır bir süreç olduğu için dosya genellikle daha hızlı ilerler. Karşı tarafın şirketinde ise sen müşteri değil üçüncü kişi konumundasın; evrak ve eksper süreci uzayabilir.

Bu yüzden kaba kural şu: aracına acilen ihtiyacın varsa kaskonu kullan, sonra değer kaybı ve kira bedelini karşı taraftan talep et. Acelen yoksa doğrudan karşı tarafın poliçesine gitmek muafiyet ve basamak açısından daha avantajlı.

Çift bildirim gereken hâller

Bazı durumlarda tek bir bildirim yetmiyor:

• Hem kendi aracın hem karşı taraf hasar gördüyse — kasko ve trafik ayrı dosyalardır, ayrı ayrı bildirilir.
• Yaralanma varsa — bedeni zarar dosyası maddi dosyadan ayrı yürür.
• Araçta taşınan eşya zarar gördüyse — ticari yükte nakliyat poliçesi de devreye girebilir.
• Ferdi kaza poliçen varsa — yaralanma hâlinde ayrıca bildirilir ve trafik dosyasından bağımsız ödeme yapar. Ayrıntısı ferdi kaza yazısında.

Bildirim nasıl yapılır?

1. Şirketin ya da acentenin hattını ara. Poliçenin üzerinde hasar ihbar numarası yazar.
2. Poliçe numaranı ver. Bilmiyorsan plaka ve TC kimlik ile de bulunabilir.
3. Kaza bilgilerini anlat. Tarih, saat, yer, karşı taraf bilgileri, tutanak var mı.
4. Dosya numarasını not al. Sonraki her görüşmede bu numarayı kullanacaksın.
5. İstenen belgeleri topla. Listeyi ilk görüşmede tamamını iste; teker teker tamamlanan dosyalar haftalar kaybettiriyor.

Beşinci maddeye bir ekleme: belge listesini isterken yazılı olarak istemeye çalış — e-posta ya da uygulama üzerinden. Telefonda sayılan liste eksik kalırsa, dosyanın beklemesinin sorumluluğu sana çıkıyor. Elinde yazılı bir liste varsa, tamamladığını ispat etmek kolay.

Bir de şunu sor: eksper ne zaman atanacak? Dosyanın ilerlemesi çoğu zaman bu adıma bağlı ve takip edilmediğinde en çok burada bekliyor.

İhbar süresi: kaçırılırsa ne olur?

Poliçede ve mevzuatta bir ihbar süresi tanımlıdır. Süreyi kaçırmak otomatik ret anlamına gelmiyor ama dosyayı zora sokuyor:

• Sigortacı, geç bildirim nedeniyle zararın artıp artmadığını değerlendirir.
• Geç bildirim yüzünden tespit yapılamıyorsa ya da deliller kaybolduysa, bu durum tazminatı etkileyebilir.
• Taşıyıcıya ya da üçüncü kişiye rücu hakkı zayıflamışsa bu da değerlendirmeye girer.

Kaba kural: kusur netleşmesini bekleme, bildir. Bildirim yapmak, talepte bulunmak anlamına gelmiyor; dosyayı açıyor ve süreyi durduruyor.

Pratik bir ayrım daha: aynı anda iki şirkete bildirim yapmak sorun değil — hatta kusur tartışmalıysa doğru olan bu. Kendi şirketine ihbar etmek, karşı taraftan talep etme hakkını ortadan kaldırmıyor. Yasak olan şey aynı zararı iki yerden tahsil etmek; bildirmek değil.

Şirketler aralarında bu bilgiyi görüyor ve mükerrer ödemeyi engelliyor. Yani bildirim yaparken "acaba ikisine de söylemek başımı ağrıtır mı" diye düşünmeye gerek yok.

Hangi belgeler isteniyor?

• Kaza tespit tutanağı ya da resmî tutanak
• Sürücü belgesi ve ruhsat fotokopisi
• Poliçe bilgileri
• Kaza fotoğrafları
• Banka hesap bilgisi (nakit ödeme yapılacaksa)
• Yaralanma varsa hastane evrakı ve epikriz
• Değer kaybı talep edilecekse araca ait geçmiş hasar kayıtları

Listenin son iki maddesi sadece belirli dosyalarda isteniyor, ama en çok atlanan ikisi de onlar. Yaralanma varsa epikrizi ilk gün isteyip saklamak, aylar sonra hastane arşiviyle uğraşmaktan kolay. Değer kaybı düşünüyorsan, aracın onarım öncesi ve sonrası fotoğraflarını kendin arşivle.

Dosya açıldı ama ödeme gelmiyor

Dosya açıldıktan sonra süreç tıkanırsa izlenecek sıra belli:

1. Dosya numarasıyla yazılı bilgi iste. Hangi aşamada, neyi bekliyor?
2. Eksik evrak var mı teyit et. Dosyaların çoğu burada bekliyor.
3. Şirkete yazılı başvuru yap.
4. Sonuç alamazsan Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvur. Ayrıntısı tahkim yazısında.

Kusursuz olduğun durumda adım adım ne yapılacağını kusursuzum yazısında, tutanağın nasıl doldurulacağını tutanak yazısında bulabilirsin.

Sık sorulanlar